Standard
Karta procesu jako warstwa kontrolna, nie specyfikacja do skopiowania
ORPR to 74 procesy w 22 obszarach, każdy ze stabilnym identyfikatorem i kartą. Karta STANDARD jest domyślną jednostką standardu: opisuje wynik i granice, dane, niezmienniki, pytania analityka, czerwone flagi i wiązania regulacyjne — w budżecie 150–250 linii, po to, żeby analityk i agent AI mogli z niej korzystać, a nie ją przepisywać.
- 74
- 22
- 6
- 68
Identyfikator nie zmienia się, gdy proces zmienia miejsce na mapie
Każdy proces ma stabilny identyfikator techniczny i adres nawigacyjny. Notacja jest zamrożona od wydania v0.1.0 — jej zmiana wymaga nowego wydania i jawnego oznaczenia wycofywanego identyfikatora.
Identyfikator techniczny
ORPR-<KOD DOMENY>-<NN>Na mapie prefiks ORPR- jest pomijany: proces występuje jako SAL-01.
Adres nawigacyjny
<rodzaj> / <obszar> / <NN> · <od czego do czego> · <ID>NN jest numerem porządkowym w obszarze, nie krokiem procesu. Kolejność wykonania wynika z przekazań i przepływów, nie z numerów.
Siedem sekcji, z których każda ma jedno zadanie
Sekcja 0 jest identyczna w każdej karcie i mówi, jak z niej korzystać. Sekcje 1–6 niosą treść normatywną. Budżety są miękkie — przekroczenie nie blokuje zmiany, ale wymaga jednego zdania uzasadnienia.
- 0
Jak używać tej karty
Stała treść. Karta jest zewnętrzną warstwą kontrolną dla analityka i agenta AI. W specyfikacji cytuj identyfikatory (ORPR-…, Nx, Fx), nie przenoś treści.
Budżet: stała
- 1
Wynik i granice
Stan końcowy, po którym biznes poznaje, że proces zaszedł. Start, koniec, wyniki alternatywne, czego proces NIE obejmuje (ze wskazaniem →obszar/ID), właściciel.
Budżet: 1 akapit
- 2
Dane
Wejścia obowiązkowe [D! id], wejścia warunkowe [D: id], wyjścia: dokument, stan, zdarzenia wynikowe.
Budżet: listy
- 3
Niezmienniki
Co zawsze musi być prawdą — testowalne twierdzenia bez prozy uzasadnień. [N] niezmiennik biznesowy, [K] kontrakt graniczny: wyłącznie semantyka obserwowalna, nigdy mechanizm.
Budżet: 5–12
- 4
Pytania analityka
Klasa B — blokujące: bez odpowiedzi nie wolno pisać specyfikacji. Klasa W — warunkowe, z jawnym wyzwalaczem „Jeśli…”. Klasa D — diagnostyczne, do badania systemu zastanego przy migracji.
Budżet: 15–30
- 5
Czerwone flagi
Sygnały wadliwej implementacji lub wadliwego systemu zastanego. Każda flaga wskazuje pytania, które ją wykrywają. To testy akceptacyjne przy migracji.
Budżet: 5–12
- 6
Wiązania regulacyjne
Wersja Regulatory Matrix, data legal_as_of i lista identyfikatorów. Zero treści prawa w karcie. Brak pokrycia = jawny GAP w rejestrze, nigdy cisza.
Budżet: lista ID
Odstępstwo od niezmiennika [N] albo kontraktu [K] jest dozwolone bez niczyjej zgody, ale wymaga jawnego wpisu „odstępstwo od ORPR-<ID>/<Nx>: <powód>” i oznaczenia jako ryzyko. Twierdzenie z wiązaniem [R: …] nie podlega odstępstwu na poziomie karty — to pytanie prawne.
Każde twierdzenie w karcie mówi, skąd pochodzi
Tagi źródeł zachowują ślad pochodzenia. Karta w repozytorium nosi tagi i pola statusowe (warstwa governance); pakiet dla agentów jest jej pochodną generowaną skryptem — zdejmuje tagi, zachowuje treść normatywną. Jedno źródło prawdy: edytuje się kartę, pakiet się generuje.
- [AUT-R]
- potwierdzona wiedza właściciela standardu
- [PROP+]
- przyjęta propozycja redakcyjna
- [LIT]
- źródło publiczne z lokatorem
- [R: ID]
- powiązanie z wymaganiem Regulatory Matrix
- [HIP]
- hipoteza — nie traktować jako faktu
- [do potwierdzenia]
- treść oczekująca na potwierdzenie
STANDARD dla każdego procesu. Pogłębiona — za popytem.
Eksperyment minimalnej wystarczalności (25.08.2026, dwie rodziny modeli) wykazał, że karta STANDARD wystarcza jako warstwa kontrolna — z zapasem. Pełny szablon L1 pozostaje wyłącznie dla kart pogłębionych, tworzonych na życzenie adoptera.
Karta STANDARD
Dla każdego procesu mapy. ~150–250 linii rdzenia. W publicznej próbce: 6 pełnych kart jako demonstracja formatu i 68 skrótów publicznych.
Karta pogłębiona (L2)
Rozwija granice, wejścia i wyjścia, warianty, wyjątki, kompletny bank pytań, czerwone flagi i pełne mapowanie na Regulatory Matrix. Powstaje wyłącznie u adoptera.
Poza kartą: bank rozszerzony pytań (opcjonalny), aneks „wzorce realizacji” (informacyjny — mechanizmy nigdy nie wchodzą do karty), crosswalk APQC / ARTS / GS1 (referencyjny) i profile branżowe (nakładki, nigdy w rdzeniu).
Co siedzi w 68 zrecenzowanych kartach
Sumy z 68 kart STANDARD v2 po niezależnej recenzji. To skala warstwy kontrolnej, nie liczba „funkcji do wdrożenia”.
- 1768
- 714
- 560
- 494
- 741
- 690
- 2
Pięć reguł, które trzymają standard w ryzach
- 1
Rdzeń procesu jest neutralny sektorowo; treść sektorowa trafia do profili.
- 2
Materiał powstaje w trybie clean-room, bez danych klientów i pracodawców.
- 3
Regulatory Matrix wspiera analizę, ale nie jest opinią prawną ani certyfikatem zgodności.
- 4
Językiem źródłowym bieżącego wydania jest polski.
- 5
Ograniczenia wydania są opisane jawnie, żeby użytkownik mógł odróżnić elementy gotowe do użycia od obszarów wymagających walidacji.